نام عملیات
والفجر 4
رمز عملیات
یا الله یا الله یا الله
تاریخ عملیات
1362/7/27
منطقه عملیات
جبهه شمال غرب موقعیت شمال مریوان(پنجوین)
نیروهای عمل کننده
ارتش هوابرد
درصد موفقیت
100
وسعت منطقه آزاد شده
1000
مناطق تحت تصرف دشمن
مراحل عملیات
عملیات والفجر 4 در سه مرحله و با هدف وصل این بلندی ها به یکدیگر در خط خودی ، از روز 27 مهرماه 1362 به مدت 33 روز در منطقه جبهه شمالی سلیمانیه و پنجوین انجام شد . حمله ساعت 24 و با رمز یا الله ... با الله ... یا الله در منطقه ای به وسعت صدها کیلومتر مربع آغاز شد . نیروها در دو محور بانه و بلندی های لری ، گرمک ، کنگرک و در محور مریوان و بلندی های پنجوین به نام زله ، مارو و خلوزه به پیشروی پرداختند . در مرحله دوم پس از گذشت دو روز از مرحله نخست ، بلندی های سورن و کانی مانگا و چندین نقطه دیگر آزاد شد ، اما بر اثر پاتک های دشمن روی قله های کانی مانگا ، برخی از مناطق دست به دست شد و نهایتا در اشغال دشمن باقی ماند . مرحله سوم عملیات روز 2 آبان ماه 1362 به اجرا درآمد . سپاه پاسداران تنها با 25 گردان وارد عمل شد و در مجموع 1000 کیلومتر مربه شامل 300 کیلومتر مربع از اراضی ایران و 700 کیلومتر مربع از اراضی عراق آزاد شد و معابر نفوذی گروهک های نفوذی ضد انقلاب به داخل ایران در دره شیلر مسدود گردید .
اهداف
آزاد سازی بخشی از میهن اسلامی و ارتفاعات مهم منطقه ، تصرف پیشرفتگی دشت شیلر ، مسدود ساختن راه ورود گروهک های ضد انقلاب که از طریق دشت شیلر انجام می شد ، تصرف پادگان پنجوین و گرمک عراق و خارج ساختن مریوان از زیر دید و تیر دشمن
طراحان عملیات
مشترک ( سپاه و ارتش )
تعداد هواپیماهای منهدم شده
10
تعداد تانکهای منهدم شده
90
تعداد خودروهای منهدم شده
200
تعداد هلی کوپترهای منهدم شده
1
تعداد کشته و زخمی
19000
تعداد اسرا
0
تعداد هواپیماهای غنیمت گرفته شده
0
تعداد تانکهای غنیمت گرفته شده
5
تعداد خودروهای غنیمت گرفته شده
210
تعداد هلی کوپترهای غنیمت گرفته شده
0
اماکن آزاد شده
مجموع 1000 کیلومتر مربه شامل 300 کیلومتر مربع از اراضی ایران و 700 کیلومتر مربع از اراضی عراق آزاد شد
شرح عملیات
عمليات والفجر 4 در منطقه پنجوين و با هدف متصل کردن ارتفاعات سورن به سور کوه انجام شد. در صورت تحقق اين هدف، خط دفاعي جبهه خودي در اين منطقه (دشت شيلر) کوتاه شد و در به کارگيري نيرو صرفه جويي مي شد. همچنين راه ضد انقلاب از محور دشت شيلر مسدود شده و شهر مريوان از ديد و تير دشمن خارج مي شد. علاوه بر اين، شهر پنجوين و پادگان آن و پادگان گرمک به تصرف درآمده و نيروهاي دشمن منهدم مي شدند و سرانجام، با پيروزي در اين عمليات، مقدمات انجام عمليات در استان سليمانيه عراق فراهم مي آمد. مهم ترين ارتفاعات منطقه پنجوين عبارتند از: سون، سور کوه و کاني مانگا که دهانه شيلر را تشکيل مي دهند. ارتفاع ديگر منطقه، زله است که به شهر پنجوين مشرف مي باشد. اين شهر در طول جنگ به منطقه اي نظامي تبديل شد و خالي از سکنه شد. دشمن با آگاهي از قصد رزمندگان براي حمله به اين شهر، بخش عمده اي از آن را منهدم کرد. بر اساس طرح مانور، عمليات در دو مرحله، از دو محور بانه و مريوان آغاز مي شد. اهداف مرحله اول از محور بانه، تأمين ارتفاعات لري، گرمک و کنگرک، و از محور مريوان، ارتفاعات زله، مارو و خلوزه بود.در مرحله دوم، نيز مي بايست ارتفاعات سورن و کاني مانگا تصرف شود و با تکميل هدف هاي واسط عمليات، ارتفاع سورن به سور کوه وصل شده و هدف اصلي تحقق يابد. براي انجام اين مانور، هشت لشکر و دو تيپ پياده از سپاه و يک لشکر پياده از ارتش مأمور شدند. در مرحله اول، 22 گردان از سپاه و سه گردان از نيروي زميني ارتش، و در مرحله دوم، هفت گردان از سپاه و يک گردان از نيروي زميني ارتش و در مرحله سوم، تنها 25 گردان از سپاه وارد عمل شدند. عمليات در 27 مهر 1362 (حدود دو ماه و نيم پس از عمليات والفجر 2 و 3) آغاز شد. در مرحله اول عمليات، به دليل سرعت عمل فوق العاده، نيروها ارتفاعات لري، گرمک، کنگرک در محور بانه و مارو، خلوزه 1، بلاله، سربلاله، تخم مرغي، سه درختي، پادگان گرمک، شهرک هرگنه و تپه شهدا در محور مريوان، آزاد شد. مرحله دوم، دو روز پس از مرحله اول، آغاز شد و طي آن، ارتفاعات خلوزه 2، کلو، هفت توانا، ارتفاعات اطراف پنجوين، يال شرقي ارتفاع زله، ارتفاعات 1672 شرق سنگ معدن در محور مريوان و شاخ نالشکينه در محور بانه، تصرف شد و نيروهاي خودي به طور کامل بر شهر پنجوين تسلط يافتند، اما به دليل عدم سقوط کامل ارتفاع زله، تصرف کامل شهر ميسر نشد. اگر چه عمليات والفجر 4 بايستي در دو مرحله انجام مي شد ولي براي کامل کردن هدف ها، حدود سيزده روز بعد يعني در 12 آبان 1362، مرحله سوم اين عمليات نيز انجام شد و طي آن، ارتفاعات استراتژيک شيخ گزنشين، شاخ تاجر از کاني مانگا به دست رزمندگان اسلام افتاد و در منطقه غرب ارتفاع کاني مانگا و چوارتا نيز نيروها دست به پيشروي زدند.
JoomShaper